Αλγοριθμική δικαιοσύνη και προστασία προσωπικών δεδομένων

Η παρούσα μελέτη πραγματεύεται σε ένα πρώτο στάδιο το ζήτημα τη αλγοριθμικής δικαιοσύνης και σε ένα δεύτερο στάδιο επικεντρώνεται στο ζήτημα της προστασίας των προσωπικών δεδομένων κατά την απονομή της αλγοριθμικής δικαιοσύνης. Βασική ιδέα του πονήματος είναι ότι την τελική ευθύνη για την έκδοση της δικαστικής απόφασης φέρει ο δικαστής. Παράλληλα, ο κατασκευαστής του συστήματος οφείλει να σχεδιάζει την τεχνολογία κατά τρόπο συνάδοντα με την προστασία των δεδομένων. Και για να γίνει αυτό απαιτούνται αυστηρά μέτρα για την αποσόβηση των κινδύνων.

Αρχικά, εκτίθεται η προβληματική και λαμβάνει χώρα ορολογική διασάφηση των εννοιών περί την αλγοριθμική δικαιοσύνη και εξηγείται η διαφορά της έννοιας της τεχνητής νοημοσύνης από τον αλγόριθμο. Στη συνέχεια, αναλύονται οι βασικότερες εφαρμογές αλγοριθμικής δικαιοσύνης και τεχνητής νοημοσύνης, παρουσιάζονται κάποια χαρακτηριστικά παραδείγματα εφαρμογών και αναζητείται το κείμενο ενωσιακό δίκαιο που διέπει την αλγοριθμική δικαιοσύνη. Στο πλαίσιο αυτό, αναλύεται η εφαρμοστέα νομοθεσία προστασίας δεδομένων κατά την απονομή της αλγοριθμικής δικαιοσύνης, εξετάζονται οι βασικές αρχές προστασίας δεδομένων και το δικαίωμα στην ανθρώπινη παρέμβαση. Η εργασία επιχειρεί έπειτα να κατατάξει την αλγοριθμική δικαιοσύνη εν γένει στα συστήματα κατηγοριοποίησης κινδύνου που ορίζει ο Κανονισμός για την Τεχνητή Νοημοσύνη 2024/1689/ΕΕ. Ιδιαίτερη έμφαση δίδεται στον Χάρτη Δεοντολογίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Αποτελεσματικότητα της Δικαιοσύνης. Παραλλήλως, διερευνάται σε τι είδους έλεγχο υπόκεινται τα δικαστήρια αναφορικά με την προστασία των προσωπικών δεδομένων.  Στο πλαίσιο αυτό, επιχειρείται μία ενδεικτική εκπόνηση αντικτύπου προστασίας δεδομένων και θεμελιωδών δικαιωμάτων. Το πόνημα αναζητεί, στη συνέχεια, το κείμενο συνταγματικό πλαίσιο υπό το πρίσμα του δικαιώματος δικαστικής προστασίας, του δικαιώματος σε φυσικό και νόμιμο δικαστή, της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης, της υποχρέωσης αιτιολογίας των δικαστικών αποφάσεων, της προστασίας της ιδιωτικότητας και των προσωπικών δεδομένων και επιχειρεί να προτείνει συνταγματική αναθεωρημένη διάταξη. Η εργασία ολοκληρώνεται με το προτεινόμενο πλαίσιο ελέγχου και τα τελικά συμπεράσματά της.